> ## Knowledge Base Index
> Fetch the complete knowledge base index at: https://help.pgecom.com/sitemap.xml
> Use this file to discover available pages before exploring further.
> Pure-Markdown content can be obtained by appending a '.md' suffix to the content URLs listed in the sitemap (without the trailing slash).

# 04- Kòmèsman Etap pa Etap

# Kòmèsman Etap pa Etap

Gid sa a kouvri konplètman sik lavi yon kòmès — depi ou plase yon kòmès jouk li fini, enkli timè yo, anilasyon, delè pèman, ak tout sa ki nan mitan yo.

---

## Konprann Sik Lavi Kòmès la

Chak kòmès pase nan yon seri eta nan yon **flwi akseptasyon otomatik senplefye**:

```
Payment Pending → Payment Confirmed → Completed
       ↓                ↓                ↓
  Cancelled        Cancelled        Disputed → Dispute Resolved
       ↓
  Auto-Expired (si delè pèman ekspire)
```

| Eta | Sa k ap pase |
|-------|-------------------|
| **Payment Pending** | Kòmès aksepte otomatikman epi lajan an bloke. Achtè a dwe voye pèman anvan timè a ekspire. |
| **Payment Confirmed** | Achtè a make pèman an kòm voye epi telechaje prèv. Vandè a dwe verifye anvan timè a ekspire. |
| **Completed** | Vandè a konfime li resevwa pèman an. Kòmès la fini. Crypto a libere soti nan escrow. |
| **Cancelled** | Youn nan pati yo anile kòmès la. Frè yo aplike. |
| **Disputed** | Yo louvri yon dispòt pou yo reklamasyon gen yon pwoblèm ak kòmès la. |
| **Auto-Expired** | Timè pèman an ekspire. Pinalite pwogresif aplike (frè + entèdiksyon). |

**Chanjman Kle**: Kòmès yo **otomatikman aksepte** lè ou plase yo. Pa gen ankò yon eta "Pending" k ap tann vandè a aksepte. Lajan an imedyatman bloke nan escrow epi timè pèman an kòmanse.

Paj detay kòmès la montre yon **enspiksyon vizyèl pwogresyon** nan tèt paj la pou ou toujou konnen kote kòmès la ye.

---

## Jwenn Kòmès Ou Yo

1. Ale nan **Dashboard > Trades**.
2. Ou wè yon lis tout kòmès ou enplike ladan yo (kòm achtè oswa vandè).
3. Itilize **ba rechèch** la pou jwenn kòmès pa ID, aktif, lajan, oswa estati.
4. Aktive **panno filtè** a pou fè rezilta yo pi presi pa:
   - **Status** — Active, Completed, Cancelled, Disputed
   - **Trade Type** — Buy oswa Sell
   - **Payment Method** — Filtè pa metòd espesifik
5. Filtè aktif yo parèt kòm **badge ou ka retire** anwo rezilta yo.
6. Yon kont rezilta montre "Showing X of Y trades".
7. Klike nenpòt ranje kòmès pou louvri paj detay li.

---

## Kòmèse kòm Achtè

### Etap 1 — Plase yon Kòmès

1. Ale nan **Marketplace**.
2. Jwenn yon òf **Sell** ki koresponn ak sa ou vle achte.
3. Klike **Buy** sou kat òf la.
4. Konplete [dyalòg Place Trade 2-etap](./02-marketplace.md#placing-a-trade):
   - Antre montan ou (nan limit minimòm/maksimòm)
   - Chwazi yon metòd pèman
   - Revize frè yo ak kondisyon yo
   - Konfime kòmès la
5. **Kòmès la aksepte imedyatman otomatikman** epi yo redireksyone ou nan paj detay kòmès la.

> **Enpòtan**: Ou dwe gen yon **adrès imel verifye** pou plase kòmès. Gade [gid Settings & Profile](./10-settings-profile.md) pou verifikasyon imel.

### Etap 2 — Voye Pèman (Payment Pending)

**Pa gen tan pou tann akseptasyon!** Kòmès la kòmanse nan estati **Payment Pending** imedyatman:

1. **Enfòmasyon pèman** vandè a parèt sou paj kòmès la anba "Seller Payment Information".
2. Detay pèman yo varye selon metòd la:
   - **Bank Transfer** — Non bank, nimewo kont, non pwopriyetè kont
   - **Mobile Money** (MonCash, NatCash, M-Pesa, elatriye) — Nimewo telefòn, non pwopriyetè kont
   - **Digital Wallet** (PayPal, Venmo, elatriye) — Imel oswa non itilizatè
   - **Cash** — Kote rankont, enfòmasyon kontak
3. **Timè pèman** kòmanse konte desann (tipikman 15 minit, fikse pa kreyatè òf la).
4. Voye pèman an **deyò platfòm nan** lè w itilize detay yo bay yo.
5. Ou dwe konplete pèman anvan timè a ekspire oswa ou ap fè fas a **pinalite pwogresif** (gade [Delè Pèman](#payment-timeouts) anba a).

> **Avètisman Koulè Timè**:
> - **Ble** — Ase tan ki rete
> - **Zoranj** — Mwens pase 5 minit ki rete — ijan
> - **Wouj** — Timè a ekspire

### Etap 3 — Telechaje Prèv Pèman

1. Sou paj detay kòmès la, klike **Mark Payment as Sent**.
2. Chwazi kòman pou bay prèv:
   - **Upload Image** — Trennen epi depoze oswa klike pou telechaje yon ekran foto resi pèman ou (JPEG, PNG, WebP, GIF — maks 10MB). Imaj yo optimize otomatikman.
   - **Enter URL** — Kole yon lyen nan imaj resi ou oswa antre yon nimewo referans tranzaksyon.
3. Opsyonèlman ajoute nòt sou pèman an.
4. Klike **Submit Payment Proof**.

Estati a chanje nan **Payment Confirmed** epi **timè liberasyon** an kòmanse pou vandè a.

### Etap 4 — Tann Konfimasyon

Vandè a verifye ke pèman ou an resevwa. Yon fwa yo konfime, kòmès la konplete otomatikman. Ou pral wè yon **animasyon konfeti** ak yon ban siksè.

> **Konsèy**: Itilize [trade chat](./08-trade-chat.md) pou kominike ak vandè a si gen nenpòt kesyon sou pèman an.

---

## Kòmèse kòm Vandè

### Etap 1 — Resevwa yon Kòmès

Lè yon moun plase yon kòmès sou òf ou:
- Li parèt imedyatman nan **Dashboard > Trades** ak estati **Payment Pending**
- **Lajan an otomatikman bloke** nan escrow
- **Timè pèman** kòmanse imedyatman
- Ou ka resevwa yon notifikasyon imel (si li aktive)

**Pa gen etap akseptasyon nesesè** — kòmès la pare pou achtè a peye.

### Etap 2 — Tann Pèman

Achtè a wè detay pèman ou ki anrejistre (konfigire lè ou te kreye òf la) epi voye pèman. **Timè pèman** an konte desann.

Ou ka:
- **Ralonge timè pèman** an si achtè a bezwen plis tan (gade [Ralonge Timè](#extending-timers))
- **Anile kòmès** la si nesesè (frè 2% aplike - gade [Anile yon Kòmès](#cancelling-a-trade))
- **Chate ak achtè a** pou mizajou

### Etap 3 — Revize Prèv Pèman

Lè achtè a make pèman an kòm voye:
1. Estati a chanje nan **Payment Confirmed**
2. **Timè liberasyon** an kòmanse (tipikman 30 minit, fikse lè ou te kreye òf la)
3. Prèv pèman an parèt sou paj detay kòmès la
4. Klike sou imaj la pou wè li an gwosè konplè

### Etap 4 — Verifye ak Konfime

1. **Tcheke bank ou/bous ou/telefòn ou** pou verifye pèman an reyèlman resevwa.
2. Revize prèv pèman achtè a sou paj detay kòmès la.
3. Si ou resevwa pèman an, klike **Confirm Payment Received**.
4. Kòmès la konplete ak yon **animasyon konfeti**.
5. Crypto a libere soti nan escrow bay achtè a.

> **Avètisman**: Sèlman konfime pèman apre ou fin verifye lajan an reyèlman nan kont ou. Yon fwa ou konfime, ou pa ka chanje kòmès la ankò.

> **Enpòtan**: Ou dwe konfime anvan timè liberasyon an ekspire oswa achtè a ka louvri yon apèl.

---

## Timè Pèman yo

Kòmès yo gen **de timè** ki fòse delè pou fè kòmès yo avanse byen vit epi anpeche moun k ap pèdi tan.

### Timè Pèman

- **Kòmanse**: Imedyatman lè kòmès la plase (aksepte otomatikman)
- **Ki moun**: Achtè a dwe voye pèman epi telechaje prèv anvan sa ekspire
- **Defo**: 15 minit (konfigirab pa kreyatè òf la: 15, 30, 60, oswa minit pèsonalize)
- **Afiche**: Ban konpak ak kont desann nan tèt paj kòmès la
- **Sa k ap pase si li ekspire**: Gade [Delè Pèman](#payment-timeouts) anba a

### Timè Liberasyon

- **Kòmanse**: Lè achtè a make pèman an kòm voye (estati vin Payment Confirmed)
- **Ki moun**: Vandè a dwe konfime resi pèman anvan sa ekspire
- **Defo**: 30 minit (konfigirab pa kreyatè òf la: 15, 30, 60, oswa minit pèsonalize)
- **Afiche**: Ban konpak ak kont desann nan tèt paj kòmès la
- **Sa k ap pase si li ekspire**: Achtè a ka louvri yon dispòt/apèl

### Koulè Timè

| Koulè | Siyifikasyon |
|-------|---------|
| **Ble** | Plis pase 5 minit ki rete |
| **Zoranj** | Mwens pase 5 minit ki rete — aksyon ijan nesesè |
| **Wouj** | Timè a ekspire |

> **Rafrechi otomatik**: Timè yo mizajou chak 15 segonn pou tou de pati yo toujou wè kont desann aktyèl la.

---

## Ralonge Timè yo

Nenpòt pati ka ralonge timè a pou bay lòt pati a plis tan, jiska yon **maksimòm 7 jou total** depi kreyasyon kòmès la.

### Ralongman Timè Pèman (Vandè Ralonge pou Achtè)

**Vandè a** ka ralonge timè pèman an si achtè a bezwen plis tan pou peye.

**Opsyon Ralongman**:
- 15 minit
- 30 minit
- 1 èdtan (60 minit)
- 1 jou (24 èdtan / 1440 minit)
- 3 jou (72 èdtan / 4320 minit)
- 5 jou (120 èdtan / 7200 minit)

**Kijan pou ralonge**:
1. Klike sou dropdown **"Extend Timer"** bò kote ban timè pèman an
2. Chwazi tan ralongman ou vle
3. Konfime ralongman an

**Limit**:
- Tan total maksimòm depi kreyasyon kòmès la jiska delè a: **7 jou**
- Si ou ajoute ralongman an ta depase 7 jou, ou pral wè yon erè ak ralongman maksimòm ki pèmèt la
- Ralongman yo swivi (kontè a montre konbyen fwa yo ralonge)

### Ralongman Timè Liberasyon (Achtè Ralonge pou Vandè)

**Achtè a** ka ralonge timè liberasyon an si vandè a bezwen plis tan pou konfime pèman.

- Menm opsyon ralongman ak limit tankou timè pèman
- Menm limit tan total maksimòm 7 jou

### Mesaj Sistèm

Lè yon timè ralonnge, tou de pati yo resevwa yon **mesaj sistèm** nan trade chat la ki montre:
- Ki moun ki ralonge timè a
- Konbyen tan yo te ajoute
- Nouvo delè tanp tan

---

## Delè Pèman

Si yon **achtè** echwe voye pèman anvan timè pèman an ekspire, sistèm nan otomatikman aplike **pinalite pwogresif** pou dekouraje residivis yo.

### Sa k ap pase

Lè delè pèman an rive epi yo pa te make pèman an kòm voye:

1. **Kòmès la anile otomatikman** (estati vin "cancelled", `autoExpired: true`)
2. **Frè delè yo pran** (pwogresif selon kont ofans)
3. **50% nan frè a ale bay vandè** kòm konpansasyon pou tan yo
4. **Entèdiksyon kòmèse aplike** (dire pwogresif)
5. **Notifikasyon imel voye** bay tou de pati yo

### Sistèm Pinalite Pwogresif

Pinalite yo ogmante ak chak ofans delè:

| Ofans # | Montan Frè | Vandè Jwenn | Platfòm Jwenn | Dire Entèdiksyon |
|-----------|------------|-------------|---------------|--------------|
| **1ye** | **$3.99 USD** | $1.995 USD | $1.995 USD | **24 èdtan** |
| **2yèm** | **$7.99 USD** | $3.995 USD | $3.995 USD | **48 èdtan** |
| **3yèm+** | **$15.99 USD** | $7.995 USD | $7.995 USD | **1 semèn (168 èdtan)** |

### Kijan yo Pran Frè yo

**Si achtè a gen ase balans USD**:
- Frè a dedwi otomatikman nan bous achtè a
- Vandè a resevwa pati 50% pa yo imedyatman
- Tranzaksyon an parèt nan tout de istwa bous yo

**Si achtè a pa gen ase balans**:
- **Dèt kreye** pou montan konplè a
- Achtè a pa ka plase nouvo kòmès jiskaske yo peye dèt la
- Yo pa transfere okenn lajan bay vandè a jiskaske yo peye dèt la
- Gade [gid Wallet](./07-wallet.md) pou peye dèt

### Entèdiksyon Kòmèse

Pandan entèdiksyon an, achtè yo **PA KA**:
- ❌ Plase nouvo kòmès
- ❌ Aksepte òf kòmès
- ❌ Kòmanse nenpòt tranzaksyon achte

Pandan entèdiksyon an, achtè yo **KA**:
- ✅ Wè kòmès ki egziste
- ✅ Konplete kòmès k ap kontinye (si gen)
- ✅ Chate ak patnè kòmès
- ✅ Depoze lajan nan bous
- ✅ Peye dèt ki rete
- ✅ Soumèt apèl (ak frè $4.99)

Ekspirasyon entèdiksyon an montre nan mesaj erè ak alèt dashboard.

### Anpeche Delè

**Kòm achtè**:
- Sèlman plase kòmès lè ou pare pou peye imedyatman
- Prepare metòd pèman anvan ou klike "Buy"
- Si ou bezwen plis tan, mande vandè a ralonge timè a atravè chat
- Mete rapèl kalandriye pou kòmès aktif yo

**Kòm vandè**:
- Fikse limit tan pèman rezonab (15-30 minit tipik)
- Disponib pou ralonge timè a si achtè a gen reta lejitim
- Siveyans kòmès yo epi kominike proaktivman

### Apèl

Si yon delè te pase akoz:
- ✅ Yo te fè pèman an men yo pa te konfime
- ✅ Pwoblèm teknik te anpeche telechajman pèman
- ✅ Vandè a bay move enfòmasyon pèman
- ✅ Sikonstans esepsyonèl (ijans, elatriye)

Ou ka soumèt yon **apèl** ak yon frè $4.99 (ranbouse si yo apwouve). Gade [gid Disputes & Appeals](./06-disputes-appeals.md) pou pwosesis apèl konplè a.

> **Aprann Plis**: Gade [Payment Timeout System](../PAYMENT_TIMEOUT_SYSTEM.md) pou dokimantasyon konplè enkli analitik, swivi dèt, ak zouti admin.

---

## Anile yon Kòmès

Nenpòt pati ka anile yon kòmès pandan sèten eta, men **frè yo aplike** pou dekouraje abi.

### Kilè Ou Ka Anile?

- ✅ Pandan **Payment Pending** — Tou de achtè ak vandè ka anile
- ✅ Pandan **Payment Confirmed** — **Sèlman achtè a** ka anile (vandè a pa ka, paske achtè a ka deja voye lajan)
- ❌ **Pa disponib** apre konplete, oswa si yo deja dispite
- ❌ **Pa disponib** apre timè a ekspire — itilize yon apèl pito

### Frè Anilasyon

| Ki moun Anile | Frè | Detay |
|-------------|-----|---------|
| **Achtè** | **$3.99 USD** | $1.995 ale bay vandè kòm konpansasyon, $1.995 bay platfòm |
| **Vandè** | **2% nan montan kòmès** | Dedwi nan crypto k ap ranbouse a |

**Egzanp Achtè**:
- Montan kòmès: 0.5 BTC ki vo $15,000 USD
- Achtè anile
- Achtè peye: $3.99 USD (frè fiks)
- Vandè resevwa: $1.995 USD (konpansasyon)
- Platfòm resevwa: $1.995 USD

**Egzanp Vandè**:
- Montan kòmès: 0.5 BTC
- Vandè anile
- Frè anilasyon: 0.01 BTC (2% nan 0.5 BTC)
- Vandè jwenn ranbousman: 0.49 BTC (0.5 - 0.01 frè)
- Platfòm resevwa: 0.01 BTC

### Kijan pou Anile

1. Sou paj detay kòmès la, klike bouton **Cancel Trade**.
2. Li enfòmasyon frè ki afiche.
3. Antre yon **rezon anilasyon** (obligatwa).
4. Klike **Yes, Cancel Trade** pou konfime.
5. Frè a pran epi lajan escrow yo ranbouse (mwens frè vandè a si aplikab).

### Sa k ap pase Apre Anilasyon

1. **Estati kòmès** la chanje nan "Cancelled"
2. **Frè anilasyon** an pran imedyatman
3. **Lajan escrow** yo debloke epi ranbouse (mwens frè pou vandè)
4. **Mesaj sistèm** poste nan trade chat
5. **Notifikasyon imel** voye bay lòt pati a
6. **Evènman sou ligne tan** ajoute ki montre ki moun ki anile ak poukisa

---

## Wè Detay Kòmès

Paj detay kòmès la òganize enfòmasyon an seksyon accordéon ou ka pliye:

### Trade Details
- Estati kòmès ak estati escrow
- Aktif k ap komèse
- Montan ak pri pa inite
- Lajan ak metòd pèman
- Valè total kòmès
- **Timè pèman** (si nan estati Payment Pending)
- **Timè liberasyon** (si nan estati Payment Confirmed)

### Buyer / Seller Information
- Non achtè ak imel (ak badge "You" si ou se achtè a)
- Non vandè ak imel (ak badge "You" si ou se vandè a)
- Bouton **Block** / **Unblock** pou lòt pati a

### Seller Payment Information
- Detay pèman vandè a bay yo (rann selon tip pèman)
- Tip chan yo varye: nimewo telefòn, kont bank, imèl, kote fizik
- Bouton kopye pou kopye fasil

### Payment Proof
- Aperçu imaj (ou ka klike pou wè gwosè konplè) si yo telechaje prèv
- Referans tèks si yo bay yon URL oswa ID tranzaksyon
- "Payment proof hasn't been submitted yet" si pa gen prèv ki egziste

### Trade Timeline
- Istwa konplè evènman ak tanp tan
- Chak chanjman eta, aksyon, ak evènman anrejistre
- Ralongman timè, frè pran, ak aplikasyon entèdiksyon anrejistre

### Trade Chat
- Mesaje an tan reyèl ak lòt pati a
- Gade [gid Trade Chat](./08-trade-chat.md) pou detay konplè

> **Konsèy**: Klike sou tit seksyon yo pou devlope oswa pliye yo.

---

## Kondisyon Verifikasyon Imel

Pou pwoteje platfòm nan kont abi epi asire sekirite kont, ou **dwe verifye adrès imel ou** anvan ou ka:

- ❌ Plase kòmès (achte nan marketplace)
- ❌ Kreye òf kòmès (vann nan marketplace)

### Kijan pou Verifye Imel Ou

1. Ale nan **Dashboard > Settings > Security** tab
2. Klike bouton **Send Code**
3. Tcheke imel ou pou yon kòd verifikasyon 6 chif (ekspire nan 10 minit)
4. Antre kòd la nan chan verifikasyon an
5. Klike **Verify**
6. Imel verifye ✅ — ou ka komèse kounye a!

**Verifikasyon imel asire**:
- Konfimasyon pwopriyete kont
- Kapasite pou rekipere kont ou
- Resevwa notifikasyon enpòtan (alèt delè, mizajou kòmès, elatriye)
- Obligatwa pou aktive otantifikasyon de-faktè (2FA)

Gade [gid Settings & Profile](./10-settings-profile.md) pou plis detay sou verifikasyon imel ak karakteristik sekirite.

---

## Mòd Obsèvasyon

Si ou se yon **admin**, **pwopriyetè**, oswa **obsèvatè** ekip k ap siveyans yon kòmès ou pa dirèkteman patisipe ladan li, ou wè kòmès la nan **mòd sèlman lekti**:

- Tout bouton aksyon yo dezaktive
- Chat la sèlman lekti (ou ka wè mesaj men ou pa ka voye)
- Ou ka wè tout detay kòmès men ou pa ka pran okenn aksyon
- Itil pou sipò kliyan, konfòmite, ak siveyans ekip

---

## Referans Rapid

### Eta Kòmès

| Eta | Aksyon Achtè | Aksyon Vandè |
|-------|--------------|---------------|
| Payment Pending | Voye pèman & telechaje prèv | Tann oswa ralonge timè |
| Payment Confirmed | Tann konfimasyon vandè | Verifye pèman & konfime |
| Completed | Evalye vandè (opsyonèl) | Evalye achtè (opsyonèl) |
| Cancelled | N/A | N/A |
| Disputed | Bay prèv | Bay prèv |

### Bouton Aksyon pa Wòl

| Aksyon | Achtè | Vandè | Lè Disponib |
|--------|-------|--------|----------------|
| Mark Payment Sent | ✅ | ❌ | Payment Pending |
| Confirm Payment | ❌ | ✅ | Payment Confirmed |
| Extend Payment Timer | ❌ | ✅ | Payment Pending |
| Extend Release Timer | ✅ | ❌ | Payment Confirmed |
| Cancel Trade | ✅ | ✅ | Payment Pending oswa Payment Confirmed (achtè sèlman) |
| Open Dispute | ✅ | ✅ | Payment Confirmed oswa apre ekspirasyon timè |

---

## Gid Relasyon

- [Gid Marketplace](./02-marketplace.md) — Jwenn ak filtè òf yo
- [Gid Kreye Òf](./03-creating-offers.md) — Konfigire òf vant ou yo
- [Gid Pèman](./05-payments.md) — Metòd pèman ak verifikasyon
- [Gid Disputes & Appeals](./06-disputes-appeals.md) — Jere pwoblèm ak apèl
- [Gid Wallet](./07-wallet.md) — Jere lajan ak peye dèt
- [Gid Trade Chat](./08-trade-chat.md) — Kominike ak patnè kòmès
- [Payment Timeout System](../PAYMENT_TIMEOUT_SYSTEM.md) — Dokimantasyon konplè pinalite pwogresif

---

**Dènye Mizajou**: Fevriye 2026
**Vèsyon**: 2.0.0 — Akseptasyon Otomatik & Pinalite Pwogresif
